Nieuws · Aanbestedingsrecht

Rechter legt 3,3 miljard aan IT-aanbestedingen stil

Begin 2026 werden twee grote IT-aanbestedingen van de rijksoverheid door de rechter stilgelegd, samen goed voor maximaal 3,3 miljard euro over vier jaar. Het ging om standaardsoftware, onder meer van Microsoft en Oracle, voor ministeries, de Raad voor de Rechtspraak, Defensie en andere overheidsorganisaties. De zaak was aangespannen door resellers.

De rechter oordeelde dat het sublicentiemodel en de voorwaarde dat resellers de financiële risico's voor datalekken en privacyschendingen dragen disproportioneel zijn en de marktwerking verstoren.

Interessanter voor deze beweging is wat er daarna in de Tweede Kamer gebeurde. Kamerleden vroegen of deze aanbestedingen de digitale autonomie van Nederland vergroten of juist verkleinen, hoe je die afhankelijkheid nog kunt afbouwen als je de inkoopvoorwaarden jarenlang vastlegt in een raamovereenkomst, en waarom er wordt gevraagd om levering van software van een specifieke leverancier in plaats van om de technische eisen waaraan die software moet voldoen.

"Waarom vraagt u om een merknaam in plaats van technische eisen?"

Dat is precies het voorsorteren waar open source in de inkoop op stukloopt. Het antwoord vanuit het Rijk was dat niet alleen Microsoft of Oracle aan de eisen kunnen voldoen, en dat productgericht uitvragen is toegestaan waar de Aanbestedingswet een uitzondering biedt. De aanbestedingen worden voortgezet nadat de voorwaarden zijn aangepast.

Hoe dat voorsorteren werkt, en wat je ertegen kunt doen, staat in het inzicht over open source en aanbesteden.

Lees het nieuwsbericht